Trong nhiều năm qua, các hãng sản xuất laptop liên tục theo đuổi thiết kế mỏng nhẹ nhằm tăng tính di động và thẩm mỹ.
Song song với xu hướng đó, một thay đổi kỹ thuật đang dần trở nên phổ biến: RAM được hàn trực tiếp lên bo mạch chủ thay vì sử dụng thanh RAM rời như trước, vốn được cung cấp dưới dạng mô-đun DDR3, DDR4 hoặc DDR5 qua khe cắm riêng.
Với RAM rời, người dùng có thể dễ dàng nâng cấp khi nhu cầu tăng, ví dụ bổ sung thêm bộ nhớ để chạy phần mềm nặng hoặc kéo dài vòng đời thiết bị. Nhưng với các mẫu laptop hiện đại, đặc biệt dòng siêu mỏng, RAM LPDDR hoặc DDR thường được hàn chết để tiết kiệm không gian và giảm mức tiêu thụ điện năng.
Thiết kế này mang lại lợi thế về độ mỏng và thời lượng pin, nhưng hạn chế khả năng nâng cấp. Sau khi mua máy, dung lượng RAM gần như cố định, nếu nhu cầu sử dụng tăng, người dùng khó cải thiện hiệu năng bằng cách thêm RAM như trước.
Áp lực phần mềm cũng ngày càng lớn, như hệ điều hành mới, trình duyệt nhiều tab, ứng dụng đồ họa hoặc công việc chuyên môn,… đều tiêu tốn bộ nhớ cao hơn vài năm trước. Laptop thiếu RAM có thể trở nên chậm dù các linh kiện khác vẫn hoạt động ổn định, khiến thời gian sử dụng thực tế ngắn hơn dự kiến.
Chi phí sửa chữa cũng là yếu tố cần cân nhắc. Nếu RAM hàn gặp lỗi, nhiều trường hợp phải thay cả bo mạch chủ. Kết quả là, khoản chi phí có thể cao so với giá trị máy sau vài năm sử dụng, dẫn đến quyết định đổi thiết bị mới thay vì sửa chữa.
Vì vậy, khi chọn mua laptop, người dùng nên kiểm tra khả năng nâng cấp RAM trước khi quyết định. Nếu chọn máy dùng RAM hàn, nên cân nhắc dung lượng cao hơn nhu cầu hiện tại. Chẳng hạn, cấu hình RAM 32 GB có thể phù hợp hơn RAM 16 GB nếu dự định sử dụng máy lâu dài hoặc làm việc với phần mềm nặng.
